Web sitesi projelerinde yaşanan sorunların çoğu teknik değil, iletişimseldir. "Bu da fiyata dahil sanıyordum", "Alan adı neden ajansın adına kayıtlı?", "Revizyon hakkım bitmiş mi?", "Siteyi başka bir firmaya taşıyamıyorum" gibi cümleler, baştan netleştirilmemiş konuların sonucudur.
Bu yazıda web sitesi yaptırırken anlaşmada ya da sözleşmede yer alması gereken başlıca maddeleri ele alıyoruz. Amacımız hukuki bir şablon sunmak değil, gözden kaçabilecek konulara dikkat çekmek. Sözleşmenin hukuki geçerliliği ve size özel durumlar için bir hukuk danışmanına başvurmanızı öneririz.
1. Kapsam: Ne Yapılacak, Ne Yapılmayacak?
Sözleşmenin en önemli bölümü kapsamdır. Şunlar açıkça yazılmalıdır:
- Sitede yer alacak sayfalar ya da sayfa türleri,
- Yönetim panelinde hangi alanların düzenlenebileceği,
- Özel özellikler: çoklu dil, online ödeme, randevu, filtreleme, üyelik,
- Entegrasyonlar: kargo, muhasebe, stok, pazaryeri, CRM,
- İçerik girişini kimin yapacağı (metin ve görsellerin siteye yerleştirilmesi),
- Metin yazımı, fotoğraf çekimi ya da logo tasarımının dahil olup olmadığı.
"Kapsam dışı" konuların da yazılması, ileride çıkabilecek anlaşmazlıkları önler.
2. Süre ve Takvim
Projenin tahmini teslim süresi ve ara aşamaları (tasarım onayı, geliştirme, test, yayın) belirtilmelidir. Sürenin büyük ölçüde içeriklerin ve geri bildirimlerin zamanında iletilmesine bağlı olduğu da not edilmelidir. Müşteri tarafındaki gecikmelerin takvime nasıl yansıyacağı baştan konuşulursa, iki taraf için de adil bir süreç olur.
3. Ödeme Planı
Toplam bedel, KDV durumu ve ödeme aşamaları yazılmalıdır. Yaygın bir uygulama, başlangıçta bir avans ve teslimde kalan tutardır; daha büyük projelerde ara aşamalara bağlı ödemeler de olabilir. Ek iş talepleri için nasıl fiyatlandırma yapılacağı da belirtilmelidir.
4. Revizyon Hakları
Tasarım aşamasında kaç tur revizyon yapılacağı ve revizyonun neyi kapsadığı tanımlanmalıdır. "Renk ve yerleşim değişikliği" ile "tamamen farklı bir tasarım" aynı şey değildir. Revizyon sınırı, hem müşterinin istediği sonucu almasını hem de projenin sonsuza kadar uzamamasını sağlar.
5. Alan Adı ve Hosting Sahipliği
Bu madde belki de en kritik olanıdır. Alan adı mutlaka sizin ya da işletmenizin adına kayıtlı olmalıdır. Hosting hesabının kimin adına olduğu, yıllık yenileme bedellerini kimin ödeyeceği ve yenileme tarihleri sözleşmede yazmalıdır. Ajansın hosting hizmeti verdiği durumlarda, ayrılmak istediğinizde site dosyalarının ve veritabanının size nasıl teslim edileceği de belirtilmelidir.
6. Mülkiyet ve Kullanım Hakları
- Size özel hazırlanan tasarım ve içeriklerin kullanım hakları kime ait?
- Hazır bir paket ya da altyapı kullanılıyorsa, bu altyapının lisans koşulları nelerdir? Siteyi başka bir sunucuya taşıyabilir misiniz?
- Sitede kullanılan fotoğraf, ikon ve yazı tiplerinin lisanslarından kim sorumlu?
Hazır altyapılar genellikle müşteriye kullanım lisansı verir, kaynak kodun mülkiyetini değil. Bu doğal bir durumdur; önemli olan bunun baştan açıkça konuşulmasıdır. Hazır ve özel yazılım arasındaki farkları WordPress mi, özel yazılım mı yazımızda da ele aldık.
7. Teslim Edilecekler
Proje bittiğinde size neler teslim edilecek?
- Yönetim paneli giriş bilgileri,
- Hosting ve alan adı yönetim bilgileri (sizin adınıza ise),
- Logo ve tasarım dosyaları (dahilse),
- Kullanım kılavuzu ya da kısa eğitim,
- E-posta hesapları kurulduysa erişim bilgileri.
8. Yayın Sonrası Destek ve Bakım
Teslimden sonra belirli bir süre ücretsiz hata düzeltme desteği verilip verilmeyeceği yazılmalıdır. Bu süre bittikten sonra bakım, güvenlik güncellemeleri, yedekleme ve içerik güncellemeleri için ücretli bir bakım anlaşması yapılıp yapılmayacağı da konuşulmalıdır. "Hata" ile "yeni özellik talebi" arasındaki ayrımın net olması, tartışmaları önler.
9. Gizlilik ve Kişisel Veriler
Ajans, projeyi geliştirirken müşteri verilerinize, iş bilgilerinize ya da sitenizin veritabanına erişebilir. Gizlilik yükümlülükleri ve kişisel verilerin korunmasına ilişkin sorumluluklar sözleşmede yer almalıdır. Sitenin KVKK aydınlatma metni, çerez politikası gibi yasal metinlerinin içeriğinden kimin sorumlu olduğu da netleştirilmelidir; bu metinlerin hukuki içeriği için bir hukuk danışmanından destek almanız önerilir.
10. Sözleşmenin Sona Ermesi
Proje yarıda kalırsa ne olur? Ödenen tutarlar, tamamlanan işler ve teslim edilecek dosyalar nasıl değerlendirilir? Bakım anlaşması sona erdiğinde site ve veriler nasıl teslim edilir? Bu soruların cevapları, iki tarafı da korur.
Sözleşme Öncesi Kontrol Listesi
- Kapsam ve kapsam dışı işler yazılı mı?
- Teslim süresi ve ödeme aşamaları belli mi?
- Revizyon sayısı tanımlı mı?
- Alan adı benim adıma mı kayıtlı?
- Hosting ve yenileme bedelleri belli mi?
- Kullanım hakları ve lisans koşulları açık mı?
- Teslim edilecekler listelenmiş mi?
- Yayın sonrası destek süresi ve bakım koşulları yazılı mı?
Sık Sorulan Sorular
Küçük bir proje için de sözleşme gerekir mi?
Resmî bir sözleşme olmasa bile, kapsamın, bedelin ve sürenin yazılı olarak (örneğin ayrıntılı bir teklif ve onay e-postası) kayda geçmesi önemlidir. Bu, küçük projelerde de yanlış anlaşılmaları önler.
Ajansın kendi sözleşme şablonu yeterli mi?
Ajansların standart sözleşmeleri genellikle temel konuları kapsar. Yine de imzalamadan önce yukarıdaki maddeleri kontrol etmeniz ve eksik gördüğünüz konuları eklemeyi istemeniz doğaldır. Profesyonel bir ajans bu taleplere açık olacaktır.
Sonuç
İyi bir web sitesi sözleşmesi, iki taraf için de yol haritasıdır. Kapsam, süre, ödeme, revizyon, sahiplik, teslim ve destek konularını baştan netleştirdiğinizde, proje boyunca enerjinizi tartışmalara değil sitenizin kalitesine harcarsınız. Web sitesi yaptırırken dikkat edilecek diğer konuları bu yazımızda topladık.
Kapsamı ve süreci baştan net bir web sitesi projesi için web sitesi tasarımı hizmetimizi inceleyebilir ya da bizimle iletişime geçebilirsiniz.
